Joan edukira
Vibe coding arduratsua Vibe coding bidez sortutako material hezitzaileak argitaratzeko gida

Gidara itzuli

Besteengandik hartutakoaren egiletza aipatzea

Kanpoko materiala norberaren material baten barruan

Adimen artifizialarekin (IA) sortutako material bat oso gutxitan da guztiz berria. Normalean, beren egileak dituzten irudiak, ikonoak, soinuak, tipografiak, testuak edo programazio-liburutegiak gehitzen ditu. IAk naturaltasunez gehitzen ditu emaitza bat eskatzen zaionean, eta ez du beti adierazten nondik datozen ezta zein baldintzatan erabil daitezkeen ere.

Egiletza aitortzea beste pertsona batzuen lanarekiko errespetu kontua da, eta eskubide bat ere bai. Espainian, Jabetza Intelektualaren Legeak, 14. artikuluan, egilearen eskubide moralen artean jasotzen du lanaren egile gisa aitortua izatea eskatzeko eskubidea. Lizentzia libreek baldintza hori mantentzen dute. Creative Commons Aitortu-PartekatuBerdin lizentziak, CC BY-SA laburdurarekin ezagutzen denak, adibidez, lana kopiatzeko eta egokitzeko aukera ematen du, betiere aitortza egokia egiten bada, lizentziaren esteka ematen bada eta aldaketarik egin den adierazten bada.

Aipamen baten datuak

Creative Commons-ek bere aitortzarako jardunbide gomendatuetan gomendatzen du kanpoko elementu bakoitzak lau datu izatea:

  • Izenburua, lanak baldin badu.
  • Egiletza, egilearen izenarekin edo erabiltzaile-izenarekin.
  • Jatorria, hartu den lekurako estekarekin.
  • Lizentzia, bere izenarekin eta bere testurako estekarekin.

Elementua aldatu denean, komeni da adieraztea. Aipamen oso batek forma hau izango luke: «Irudiaren izenburua, Egilearen izena-rena, Wikimedia Commons-etik hartua, CC BY-SA 4.0 lizentziarekin», jatorrizko irudirako eta lizentziarako estekekin.

Aipamenaren lekua

Aipamenak materialaren barruan joan behar du, eta ez materiala estekatzen duen orrian edo aparteko mezu batean. Material hezitzaile bat deskargatu egiten da, beste orri batean txertatu edo ikastetxe baten plataformara igo, eta aipamena berarekin ez badoa, lehen urratsean galtzen da. Gutxienekoa kreditu-atal bat da oinean edo bere pantailan, elementu bakoitzaren lau datuekin. Gida honek bere kredituen eta lizentzien orrian egiten du, erabiltzen dituen ikonoak eta tipografia jasotzen dituena, haien egile eta lizentziekin.

IAk bere kabuz gehitzen duena

Komeni da IAri galdetzea zer kanpoko elementu gehitu dituen eta zein lizentziarekin, ez baitu beti adierazten. Hori eskatzen du VCER ebaluazioaren 6. puntuak. Hiru kasuk merezi dute arreta:

  • Beste web batetik estekatutako irudiak. IAk irudi bat jar dezake beste gune bateko helbidearen bidez, haren lizentzia jaso gabe. Komeni da lizentzia ezaguna duen beste batekin ordeztea eta materialaren barruan gordetzea.
  • IAk sortutako irudiak. Ez dute aitortu beharreko egilerik, baina komeni da adieraztea sortuak direla eta zein tresnarekin, 8. gomendioak eskatzen duen bezala.
  • Programazio-liburutegiak. Bakoitzak bere lizentzia du, eta batzuek multzoarena baldintzatzen dute. Copyleft lizentziek, GPLk adibidez (General Public License, lizentzia publiko orokorra), eskatzen dute haiek barne hartzen dituen programa lizentzia berarekin banatzea. Beste batzuek, MITk adibidez, Massachusettseko Teknologia Institututik hartzen baitu izena, egiletza-oharra gordetzea eskatzen dute.

Elementu batek berrerabiltzea ahalbidetzen ez duenean, edo haren lizentzia jakiterik ez dagoenean, zuhurrena ordeztea da. IAk lizentzia libreko aukerak proposa ditzake, eta komeni da jatorrizko iturrian egiaztatzea lizentzia esaten duena dela.